Gül Kazanı

Gül Kazanı

2020-09-24

Bakır Gül Kazanları

Bakırdan yapılan gül yağı üretilen imbikler Türkiye'ye özgüdür, güzel ve otantik bir şekle sahiptir.

Kocaman ve yuvarlak bir kafası, uzun burnu, armut şeklinde genişleyen şişman gövdesiyle farklı bir yapıdadır. Estetik bir görünümü vardır. Bakır kazanın en önemli yeri yuvarlak koca kafasıdır. Bu kafa kazanın kapasitesiyle doğru orantılı olmalıdır.

Bakır kazanın yuvarlak koca kafası elle dövülerek şekillendirilir. Bu tam bir usta işidir ve bu işi yapan sadece bir kaç kıymetli bakır ustası kalmıştır. Kafayı kazanın kapasitesine göre ayarlamak tam bir mühendislik çalışması olup, gül kazanı yapan bakır ustaları el alışkanlığı ve tecrübeyle bu işi layıkıyla yaparlar. Bu ustalar gül yağı üretimini, nasıl daha verimli olacağını tecrübeleriyle bilirler ama tam açıklayamazlar. Sadece kazanı değil, soğutma havuzlarının, ateşin nasıl olması gerektiğini de bilirler.

Çekiç darbeleriyle bakıra şekil vermelerini izlemek bir terapi gibidir, her vuruşta bir ahenk vardır. Çekiçle bakırı şekillendirir, gerekli açıyı bakıra verirler. 
Isparta-Burdur yöresinde bu kazanlara "kara kazan" da denir. Yörede geniş bir alana yayılan, yörenin insanıyla özdeşleşen gül yetiştirenlerden bir kısmı gül bahçelerinin yanına ocak kurarlar. Genelde yamaç kenarına kurulan ocaklara gül kazanı konur. Isı kaybını önlemek için kazanın etrafını toprakla kaplar yada ocak açık kalacak şekilde toprağa gömerler. Kazan is ve toprağın verdiği deformasyonla giderek kararır.